Przedmiotem darowizny mogą być na przykład grunty (zabudowane lub niezabudowane), lokale mieszkalne, inne lokale (np. użytkowe), udział we współwłasności, użytkowanie wieczyste lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Darowizna nieruchomości wymaga formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności.

Dokumenty i informacje potrzebne do dokonania czynności notarialnej:

• dowody tożsamości stron,
• dokument potwierdzający nabycie przez darczyńcę nieruchomości, np. wypis aktu notarialnego wcześniejszej umowy darowizny, sprzedaży, dożywocia; postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia (jeżeli nieruchomość została odziedziczona); akt własności ziemi; decyzja o przydziale lokalu (w razie nabycia lokalu przez przydział od spółdzielni mieszkaniowej); decyzja administracyjna (w przypadku uwłaszczenia); umowa albo postanowienie sądu o dziale spadku lub zniesieniu współwłasności nieruchomości,
• numer księgi wieczystej nieruchomości (zwykle podany w jednym z powyższych dokumentów),
• jeżeli nabycie nieruchomości przez darczyńcę nastąpiło na podstawie dziedziczenia, to również zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego stwierdzające, że podatek od spadków i darowizn został zapłacony lub że nabycie jest zwolnione od podatku,
• jeżeli nieruchomość jest obciążona hipoteką, to dodatkowo oświadczenie banku lub innego wierzyciela określające wysokość zadłużenia; albo (gdyby hipoteka wygasła wskutek całkowitej spłaty zabezpieczonej wierzytelności) zaświadczenie banku o całkowitej spłacie zabezpieczonej wierzytelności i wygaśnięciu hipoteki (w przypadku wierzyciela innego niż bank wymagane jest oświadczenie tej treści złożone w formie pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym),
• odpis skrócony aktu małżeństwa darczyńcy, jeżeli nazwisko darczyńcy widoczne w dokumencie stanowiącym podstawę nabycia lub księdze wieczystej różni się od obecnego,
• jeżeli darowana nieruchomość należy do majątku wspólnego małżonków lub ma innych współwłaścicieli, to potrzebna jest zgoda męża albo żony lub współwłaścicieli w formie aktu notarialnego (lub ich stawiennictwo do aktu),
• jeżeli darczyńcą lub obdarowanym jest osoba prawna, to potrzebny jest odpis z właściwego rejestru (np. Krajowego Rejestru Sądowego) lub dane potrzebne do jego uzyskania z systemu teleinformatycznego, a ponadto umowa lub statut osoby prawnej oraz niezbędne zgody innych organów, jeżeli są wymagane (np. zgromadzenia wspólników).

Dla darowizny gruntu (zabudowanego lub niezabudowanego) dodatkowo:

• wypis z ewidencji gruntów i budynków (wydaje starosta),
• gdyby darowizna była dokonywania między osobami obcymi (tj. na rzecz osoby innej niż osoba bliska w rozumieniu art. 37a ust. 4 ustawy 28 września 1991 r. o lasach lub art. 2 pkt 6 ustawy z 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego), to dodatkowo:
  • zaświadczenie o przeznaczeniu działki w planie zagospodarowania przestrzennego lub o braku takiego planu na danym obszarze (wydaje wójt/burmistrz),
  • decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (jeśli wydano),
  • zaświadczenie o objęciu działki uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją, o której mowa w art. 19 ust. 3 ustawy o lasach (wydaje starosta); można je dobrowolnie zastąpić oświadczeniem darczyńcy, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, że grunt nie jest objęty uproszczonym planem urządzenia lasu ani wymienioną decyzją;
  • w przypadku wymagań dotyczących nieruchomości rolnych zob. zakładkę „Nieruchomości rolne”.

Dla darowizny części nieruchomości nieruchomości, która nie stanowi odrębnej działki ewidencyjnej, dodatkowo:

• ostateczna decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości (wydaje wójt/burmistrz),
• wypis z ewidencji gruntów i budynków wraz z wyrysem z mapy ewidencyjnej z adnotacją, że dokument ten przeznaczony jest do dokonania wpisu w księdze wieczystej (wydaje starosta),
• jeżeli nieruchomość jest obciążona hipoteką, służebnością lub innym obciążeniem (np. prawem dożywocia), to obciążenia te przechodzą na każdą z nieruchomości powstałych wskutek podziału; jeżeli strony chcą, by obciążenia te nie przeszły na darowaną część nieruchomości, to konieczne jest oświadczenie wierzyciela hipotecznego (np. banku), osoby uprawnionej z tytułu służebności lub innego prawa obciążającego nieruchomość, w którym wyrażono zgodę na odłączenie części nieruchomości bez obciążania jej hipoteką, służebnością lub innym prawem; oświadczenie to wymaga formy pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym (z wyjątkiem hipoteki bankowej, wobec której wystarczy pisemne oświadczenie banku);
• natomiast darowizna jednej z działek, która jest objęta nieruchomością wieczystoksięgową, nie wymaga już dodatkowego zatwierdzenia.

Dla darowizny lokalu mieszkalnego z wyodrębnieniem lokalu (dotychczas niemającego księgi wieczystej) dodatkowo:

• wypis z ewidencji gruntów i budynków dla lokalu (z kartoteki lokalu) z adnotacją, że dokument jest przeznaczony do dokonywania wpisów do ksiąg wieczystych (wydaje starosta),
• wypis z ewidencji gruntów i budynków dla nieruchomości (gruntu), której częścią jest lokal, wraz z wyrysem z mapy ewidencyjnej, z adnotacją, że dokument jest przeznaczony do dokonywania wpisów do ksiąg wieczystych (wydaje starosta),
• zaświadczenie o samodzielności lokalu (wydaje starosta),
• rzuty kondygnacji budynku, na których znajduje się lokal lub pomieszczenia do niego przynależne, z zaznaczonym lokalem i pomieszczeniami do niego przynależnymi (np. z dokumentacji technicznej, załączanej do wniosku o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu).
• przy wyodrębnieniu pierwszego lokalu na danej nieruchomości dodatkowo wypis z ewidencji gruntów i budynków dla budynku (z kartoteki budynków) z adnotacją, że dokument jest przeznaczony do dokonywania wpisów do ksiąg wieczystych (wydaje starosta),
• jeżeli nieruchomość, z której lokal jest wyodrębniany, jest obciążona hipoteką, służebnością albo innym prawem obciążającym nieruchomość (np. dożywocia), to potrzebne jest oświadczenia wierzyciela hipotecznego (np. banku), osoby uprawnionej z tytułu służebności lub innego prawa obciążającego nieruchomość, w którym wyrażono zgodę na wyodrębnienie lokalu bez obciążania go hipoteką, służebnością lub innym prawem (chyba że strony zgadzają się na to, by hipoteka, służebność lub inne prawo obciążały również wyodrębniony lokal); oświadczenie to wymaga formy pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym (z wyjątkiem hipoteki bankowej, wobec której wystarczy pisemne oświadczenie banku).

Dla darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu dodatkowo:

• zaświadczenie o nabyciu spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu przez darczyńcę (wydaje spółdzielnia mieszkaniowa),
• jeżeli dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nie ma założonej księgi wieczystej, to dodatkowo zaświadczenie o powierzchni i położeniu lokalu potrzebne do założenia księgi wieczystej (wydaje spółdzielnia mieszkaniowa).