Współwłasność zwykła (udziałowa) może być zniesiona w drodze umowy bądź orzeczenia sądu. Umowa zniesienia współwłasności nieruchomości wymaga formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności. Zawierają ją wszyscy współwłaściciele (niezależnie od wielkości ich udziałów). Dopuszczalne jest zniesienie współwłasności na jeden z następujących sposobów.
Po pierwsze, dopuszczalny jest podział fizyczny nieruchomości polegający na wydzieleniu jej części fizycznych poszczególnym współwłaścicielom. Wydzielenie części nieruchomości gruntowej wymaga wcześniejszego uzyskania ostatecznej decyzji zatwierdzająca podział nieruchomości (wydaje wójt/burmistrz), natomiast wydzielenie części budynku, w postaci wyodrębnienia lokali, wymaga wcześniejszego uzyskania zaświadczenia o samodzielności wydzielanych lokali (wydaje starosta). Strony mogą, lecz nie muszą, uzgodnić obowiązek wzajemnych dopłat z tytułu nabytych części nieruchomości (np. w razie, gdy ich wartość jest niewspółmierna). Po drugie, możliwe jest zniesienie współwłasności przez przejęcie nieruchomości w całości przez jednego ze współwłaścicieli. Na skutek zawarcia takiej umowy jeden ze współwłaścicieli staje się wyłącznym właścicielem nieruchomości, a pozostali tracą swoje prawa. Strony mogą, lecz nie muszą, uzgodnić, że współwłaściciel przejmujący nieruchomość ma obowiązek spłacenia pozostałych.
Do dokonania czynności notarialnej, czyli umowy zniesienia współwłasności nieruchomości przez jej podział fizyczny albo przejęcie, potrzebne są następujące dokumenty:
- dowody tożsamości stawających (wszystkich współwłaścicieli),
- dokument wskazujący podstawę nabycia nieruchomości przez współwłaścicieli; np. wypis zarejestrowanego notarialnego aktu poświadczenia dziedziczenia albo prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabyciu spadku; wypis aktu notarialnego z umową darowizny, sprzedaży itp.,
- numer księgi wieczystej nieruchomości (zwykle podany w jednym z powyższych dokumentów),
- jeżeli nabycie nieruchomości przez współwłaścicieli nastąpiło na podstawie dziedziczenia albo na podstawie wcześniejszej darowizny (dokonanej po 1 stycznia 2007 r.), to również zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego stwierdzające, że podatek od spadków i darowizn został zapłacony lub że nabycie jest zwolnione od podatku,
- jeżeli udział we współwłasności jednego ze współwłaścicieli należy do majątku wspólnego jego współmałżonka, to potrzebna jest zgoda współmałżonka w formie aktu notarialnego (lub jego stawiennictwo do aktu),
- jeżeli jeden ze współwłaścicieli jest małoletni lub ubezwłasnowolniony, to potrzebne jest prawomocne postanowienie sądu zezwalające na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd jego majątkiem oraz dokument potwierdzający prawo do zarządu jego majątkiem (w przypadku matki lub ojca – skrócony odpis aktu urodzenia dziecka),
- poza tym, w odniesieniu do poszczególnych rodzajów nieruchomości (gruntów, lokali), konieczne są dokumenty dotyczące tej nieruchomości, określone powyżej w stosunku do darowizny nieruchomości – zob. zakładkę „Darowizna”.
Oprócz tego, możliwe jest zniesienie współwłasności nieruchomości przez sprzedaż wspólnej nieruchomości na rzecz osoby trzeciej (niebędącej współwłaścicielem) czyli tzw. podział cywilny. W tym przypadku wymagania dotyczące umowy odpowiadają umowie sprzedaży – zob. zakładki „Sprzedaż gruntu” bądź „Sprzedaż lokalu”.